Καλοκαίρι. Η εποχή που είναι συνυφασμένη με χαλάρωση, ήλιο, φύση, βόλτες, ηλιοβασιλέματα, ταξίδια. Είναι η στιγμή που μπορούμε να έχουμε μία παύση από την καθημερινότητα, το άγχος, τις έγνοιες, τη μονοτονία , κάνοντας μία μικρή επανεκκίνηση. Είναι η στιγμή που αφιερώνουμε περισσότερο χρόνο στον εαυτό μας, ερχόμαστε πιο κοντά σε εμάς και ιδανικά και στον/στην σύντροφο μας.
Και ενώ όλα γύρω μας «φωνάζουν» χαλάρωση και ρομαντισμό, κάποιοι διαπιστώνουν πως η σεξουαλική επιθυμία … έχει πάει αλλού διακοπές! Αντί να νιώθουν πιο ερωτικοί από ποτέ, αισθάνονται κουρασμένοι, αποστασιοποιημένοι με μειωμένη Libido.
Αυτό μπορεί να δημιουργήσει απογοήτευση και σύγχυση, ειδικά όταν υπάρχει η προσδοκία ότι στις διακοπές θα λύθουν αυτόματα όλες οι δυσκολίες της σχέσης που υπήρχαν μέσα στον χειμώνα. Όμως, πολύ συχνά, η σεξουαλική επιθυμία (libido) επηρεάζεται περισσότερο από την ψυχική μας κατάσταση και την ποιότητα της σχέσης μας παρά από κάποιο καθαρά σωματικό αίτιο.
Το άγχος, η εξάντληση, οι άλυτες συγκρούσεις ή ακόμη και η εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας μπορούν να λειτουργήσουν σαν ένα αόρατο «φρένο», ακόμα κι όταν βρισκόμαστε στο πιο ειδυλλιακό τοπίο για διακοπές.
Τι Είναι η Libido και Πότε Θεωρείται Μειωμένη
H libido είναι η σεξουαλική επιθυμία που έχουμε για κάποιον άλλο άνθρωπο. Επηρεάζεται από τις ορμόνες, τη σωματική υγεία, την ψυχολογία, τις εμπειρίες, αλλά και από τη σχέση που έχουμε με τον σύντροφό μας.
Ο καθένας μας έχει το δικό του «επίπεδο» libido και δεν υπάρχει κάποιο «σώστο» επίπεδο. Κάποιοι άνθρωποι έχουν έντονη επιθυμία ενώ κάποιοι άλλοι έχουν λιγότερο συχνή και αυτό δε σημαίνει ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα. Η libido του κάθενος μας μπορεί να μεταβάλλεται ανάλογα με την υγεία μας, με τις υποχρεώσεις μας ενώ σε κάποιες δύσκολες ψυχολογικές καταστάσεις ή δύσκολες φάσεις ζωής μπορεί να μειωθεί προσωρινά.
Η μειωμένη libido χρειάζεται προσοχή όταν επιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα (πάνω από 6 μήνες), όταν μας προκαλεί δυσφορία ή επηρεάζει τη σχέση και την ποιότητα ζωής. Σε αυτές τις περιπτώσεις χρειάζεται να επισκεφτούμε έναν ειδικό για να γίνει μία πρώτη αξιολόγηση της κατάστασης.
Ψυχολογικά Αίτια της Μειωμένης Libido
Το άγχος δεν πάει διακοπές…επειδή πήγαμε εμείς!
Το άγχος δεν επηρεάζει μόνο τη διάθεσή μας, αλλά και τον τρόπο που λειτουργεί το σώμα μας σε ορμονικό επίπεδο. Όταν βρισκόμαστε σε κατάσταση στρες, αυξάνονται η κορτιζόλη και η αδρεναλίνη. Αυτές οι ορμόνες ενεργοποιούνται όταν βρισκόμαστε σε καταστάσεις “επιβίωσης”, έχοντας όμως ως κόστος την μειώση δραστηριότητας εκείνων των συστημάτων που σχετίζονται με την απόλαυση, τη χαλάρωση και τη σεξουαλική επιθυμία. Με απλά λόγια, όταν το σώμα βρίσκεται σε κατάσταση συναγερμού, η libido μπαίνει σε δεύτερη μοίρα.
Η κατάθλιψη μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την επιθυμία
Η σεξουαλική επιθυμία δεν είναι μόνο ορμονικό θέμα, αλλά και θέμα νευροδιαβιβαστών στον εγκέφαλο.
Η ντοπαμίνη, που σχετίζεται με την ανταμοιβή, τον ενθουσιασμό και το “θέλω”, παίζει βασικό ρόλο στη libido. Όταν τα επίπεδά της είναι χαμηλότερα, όπως συμβαίνει σε περιόδους κατάθλιψης ή ψυχικής εξάντλησης, η επιθυμία μειώνεται.
Αντίστοιχα, η σεροτονίνη, που ρυθμίζει τη διάθεση και το αίσθημα ηρεμίας, όταν βρίσκεται σε ανισορροπία μπορεί να επηρεάσει έμμεσα τη σεξουαλική λειτουργία. Αυτό εξηγεί και γιατί ορισμένα αντικαταθλιπτικά (SSRIs), που αυξάνουν τη σεροτονίνη, μπορεί να έχουν ως παρενέργεια τη μείωση της libido.
Η εικόνα σώματος παίζει μεγαλύτερο ρόλο απ’ όσο νομίζουμε
Το καλοκαίρι φέρνει μαζί του μαγιό, παραλίες και περισσότερη έκθεση του σώματος. Για πολλούς ανθρώπους, αυτό συνοδεύεται από ανασφάλειες και έντονη αυτοκριτική.
Όταν το μυαλό είναι απασχολημένο με σκέψεις όπως «πώς φαίνομαι», «έχω πάρει κιλά» ή «δεν είμαι αρκετά ελκυστικός/ή», είναι δύσκολο να χαλαρώσει και να απολαύσει τη στιγμή.
Η αυτοπεποίθηση και η σεξουαλική επιθυμία συνδέονται πολύ περισσότερο απ’ όσο πιστεύουμε. Όσο πιο άνετα αισθανόμαστε με τον εαυτό μας, τόσο πιο εύκολα εκφραζόμαστε και μέσα στη σχέση.
Burnout: όταν το σώμα ζητά απλώς… ξεκούραση
Τις περισσότερες φορές για πολλούς από εμάς, η έναρξη των διακοπών μας βρίσκει εξαντλημένους, αντί γεμάτους ενέργεια για να χαρούμε και να ξεφαντώσουμε.
Αν όλη τη χρονιά λειτουργούσε ο οργανισμός σου σε «υψηλή ένταση» είναι πολύ φυσιολογικό να χρειάζεται πρώτα ύπνο, αποφόρτιση και ηρεμία πριν μπορέσει να νιώσει ξανά επιθυμία.
Γι’ αυτό μην πιέζεις τον εαυτό σου να αισθανθεί κάτι που ακόμη δεν μπορεί. Η ξεκούραση δεν είναι πολυτέλεια. Είναι προϋπόθεση για να επανέλθει η ενέργεια, η διάθεση και η libido.
Όλοι οι παραπάνω λόγοι μας δείχνουν ότι η μειωμένη libido δεν είναι απλώς θέμα “διάθεσης”, αλλά επρόκειτο για μία πιο σύνθετη αλληλεπίδραση σώματος, εγκεφάλου και ψυχολογίας.
Πώς η Σχέση Επηρεάζει τη Σεξουαλική Επιθυμία
Σε πολλές περιπτώσεις, η μειωμένη libido σχετίζεται με την ποιότητα σχέσης του ζευγαριού. Σε μία βαρετή σχέση, σε μία σχέση ρουτίνας, είναι φυσικό επακόλουθο η μειωμένη libido.
H καθημερινότητα μας εμπεριέχει έντονους και συνεχόμενους ρυθμούς. Εργασία, υποχρεώσεις, οικογενειακές ανάγκες, εκκρεμότητες. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η σχέση μπαίνει στον «αυτόματο πιλότο», οι συζητήσεις αφορούν πρακτικά θέματα και προγράμματισμό και η ουσιαστική επικοινωνία και οικειότητα μειώνονται σταδιακά.
Παράλληλα, οι συγκρούσεις που δεν λύθηκαν, τα συναισθήματα που δεν μοιράστηκαν, τα παράπονα που δεν ειπώθηκαν, δημιουργήσαν απόσταση, αίσθηση έντασης και άρα ως φυσικό επακόλουθο αυτών, η σεξουαλική επιθυμία μειώθηκε ή και έφυγε εντελώς.
Γι’ αυτό και πριν έρθει η σωματική επιθυμία, χρειάζεται να επανέλθει η συναισθηματική εγγύτητα. Να νιώσουμε ότι συνδεόμαστε ξανά και νιώθουμε ασφάλεια ο ένας για τον άλλον.
Σωματικά Αίτια που Δεν Πρέπει να Αγνοήσεις
Αν και όπως προαναφέραμε η ψυχολογία καθώς και η ποιότητα της σχέσης παίζουν καθοριστικό ρόλο στη σεξουαλική επιθυμία, δεν πρέπει να παραβλέπουμε και τους σωματικούς παράγοντες που μπορεί να επηρεάζουν τη libido.
Οι ορμονικές αλλαγές αποτελούν έναν από τους βασικούς βιολογικούς παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν τη σεξουαλική επιθυμία. Καταστάσεις όπως προβλήματα του θυρεοειδούς, η εμμηνόπαυση, η εγκυμοσύνη ή η περίοδος μετά τον τοκετό συνοδεύονται συχνά από σημαντικές μεταβολές στο ορμονικό σύστημα του οργανισμού, οι οποίες μπορεί να επηρεάσουν προσωρινά ή και πιο μακροπρόθεσμα τη libido.
Επίσης, κάποια φαρμακευτική αγωγή μπορεί να παίξει σημαντικό ρόλο. Ορισμένα φάρμακα, όπως συγκεκριμένα αντικαταθλιπτικά ή αντιυπερτασικά, έχουν ως πιθανή παρενέργεια τη μείωση της σεξουαλικής επιθυμίας, κάτι που αξίζει πάντα να συζητείται με έναν ειδικό όταν παρατηρείται αλλαγή.
Δεν πρέπει να παραβλέπουμε ούτε τις χρόνιες παθήσεις, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης ή τα καρδιαγγειακά νοσήματα, οι οποίες μπορούν να επηρεάσουν συνολικά τη σωματική ευεξία και, κατ’ επέκταση, τη σεξουαλική λειτουργία.
Ένας ακόμη εξαιρετικά σημαντικός παράγοντας, που οι περισσότεροι δεν σκεφτόμαστε, είναι ο ποιοτικός ύπνος. Η έλλειψή του επηρεάζει άμεσα την ενέργεια, τη διάθεση και την ορμονική ισορροπία του οργανισμού. Έτσι, αν κάποιος φτάνει στις καλοκαιρινές διακοπές ήδη εξαντλημένος από έναν απαιτητικό χειμώνα, είναι απολύτως φυσιολογικό το σώμα του να χρειάζεται πρώτα αποκατάσταση και ξεκούραση, πριν επανέλθει η libido.
Σε περίπτωση που παρατηρήσεις ότι η μειωμένη libido εμφανίστηκε ξαφνικά, επιμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα (πάνω από 6 μήνες) ή συνοδεύεται από άλλα ενοχλητικά συμπτώματα, είναι σημαντικό να απευθυνθείς στον γιατρό σου για μια ολοκληρωμένη αξιολόγηση.
(Το άρθρο αυτό έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την ιατρική συμβουλή ή διάγνωση.)
Πώς να Επαναφέρεις τη Libido:
6 Μικρές Κινήσεις που Κάνουν τη Διαφορά
Οι καλοκαιρινές διακοπές μπορούν να γίνουν η ιδανική αφορμή για να χαλαρώσεις τους έντονους ρυθμούς που είχες συνηθίσει, να αφήσεις πίσω σου το άγχος της καθημερινότητας και να επανασυνδεθείς τόσο με τον εαυτό σου όσο και με τον ή τη σύντροφό σου, αρκεί να δώσουμε χώρο στις μικρές στιγμές που μας φέρνουν πιο κοντά.
- Αποσυνδέσου από την καθημερινότητα που άφησες πίσω
Αν το μυαλό σου παραμένει στη δουλειά, στα e-mails ή στις υποχρεώσεις που σε περιμένουν όταν επιστρέψεις, είναι δύσκολο να χαλαρώσει πραγματικά και το σώμα σου.
Βάλε το κινητό στην άκρη για λίγες ώρες μέσα στην ημέρα, περιόρισε τις ειδοποιήσεις, κλείσε τα social και αφιέρωσε χρόνο στο «εδώ και τώρα». Ένας πρωινός καφές με θέα τη θάλασσα ή μια βόλτα χωρίς συγκεκριμένο προορισμό μπορούν να λειτουργήσουν πιο ευεργετικά απ’ όσο φαντάζεσαι.
- Δώσε προτεραιότητα στην ξεκούραση
Ύστερα από έναν απαιτητικό χειμώνα, το σώμα χρειάζεται πρώτα να ανακτήσει τις δυνάμεις του. Κοιμήσου λίγο περισσότερο, απόλαυσε ένα ήρεμο πρωινό χωρίς ξυπνητήρι και μην προσπαθείς να γεμίσεις κάθε ώρα των διακοπών με δραστηριότητες. Η ξεκούραση σε αυτή τη φάση είναι για να επανέλθουν η ενέργεια, η καλή διάθεση αλλά και η libido.
- Επένδυσε στον ποιοτικό χρόνο με τον άνθρωπό σου – και μόνο!
Δημιούργησε στιγμές οικειότητας με τον/την σύντροφο σου. Ένα δείπνο δίπλα στη θάλασσα, μια βόλτα στο ηλιοβασίλεμα, ένα ποτήρι κρασί στο μπαλκόνι του ξενοδοχείου.
Όταν νιώθουμε συναισθηματικά συνδεδεμένοι, η σεξουαλική επιθυμία έχει περισσότερες πιθανότητες να επιστρέψει φυσικά.
- Δημιουργήστε νέες εμπειρίες μαζί
Η ρουτίνα στη σχέση είναι ένας από τους μεγαλύτερους «εχθρούς» της επιθυμίας. Αντίθετα, οι νέες εμπειρίες ενεργοποιούν τον εγκέφαλο και ενισχύουν το αίσθημα εγγύτητας. Για αυτό, δοκιμάστε κάτι διαφορετικό στις διακοπές σας. Μια εκδρομή με σκάφος, ένα μάθημα αισθησιακού χορού, ένα χαλαρωτικό μασάζ για ζευγάρι, μπορούν να γίνουν αφορμές για να ξυπνήσει η libido σας!
- Επανέφερε την τρυφερότητα χωρίς πίεση
Η σωματική επαφή δεν χρειάζεται πάντα να οδηγεί στο σεξ. Ένα χαλαρωτικό μασάζ που θα δώσετε ο ένας στον άλλον μετά τη θάλασσα, ένα παρατεταμένο φιλί, μια αγκαλιά ή το να κρατιέστε από το χέρι καθώς περπατάτε στην παραλία βοηθούν να ξαναχτιστεί σταδιακά η αίσθηση της οικειότητας.
- Μην πιέζετε τη libido να εμφανιστεί
Αυτή η τελευταία συμβουλή, ίσως είναι και η πιο ουσιαστική. Πολλά ζευγάρια πιστεύουν ότι οι διακοπές πρέπει να συνοδεύονται από περισσότερο σεξ και όταν αυτό δεν συμβαίνει, για τους λόγους που προαναφέραμε, δημιουργούνται απογοήτευση, άγχος, ενοχές και ένταση.
Μην επικεντρώνεστε στο αποτέλεσμα. Απολαύστε ο ένας τη συντροφιά του άλλου. Μοιραστείτε ένα νέο συναίσθημα, θυμηθείτε τι ήταν αυτό που σας έφερε κοντά και τι εξακολουθεί να σας κάνει να επιλέγετε ο ένας τον άλλον κάθε μέρα.
Η μειωμένη libido είναι κάτι που συναντάται συχνά και δεν χρειάζεται να νιώθουμε άσχημα για αυτό, όταν μας συμβαίνει. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν πρόκειται για μια μεμονωμένη «δυσλειτουργία», αλλά για ένα μήνυμα του σώματος και της ψυχής ότι κάτι εκεί χρειάζεται περισσότερη φροντίδα.
Το άγχος, η ψυχική κόπωση, οι απαιτήσεις της καθημερινότητας, οι δυσκολίες μέσα στη σχέση ή ακόμη και η εικόνα που έχουμε για τον εαυτό μας μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά τη σεξουαλική επιθυμία. Αναγνωρίζοντας την ύπαρξη του και τις πραγματικές του αιτίες, κάνουμε ήδη το πρώτο βήμα προς την αλλαγή.
Οι καλοκαιρινές διακοπές δεν χρειάζεται να γίνουν μια εξεταστική περίοδος για το αν η σχέση σας «λειτουργεί». Μπορούν, όμως, να αποτελέσουν μια πολύτιμη ευκαιρία για να επιβραδύνετε, να ξεκουραστείτε, να επικοινωνήσετε ουσιαστικά και να ξαναβρείτε τη σύνδεση που ίσως χάθηκε μέσα στους απαιτητικούς, έντονους ρυθμούς της καθημερινότητας.
Και, πολλές φορές, αυτό είναι αρκετό για να επιστρέψει και η libido, επειδή δημιουργήσατε τις κατάλληλες συνθήκες για να ανθίσει ξανά.
Άλλωστε, η libido είναι ένας καθρέφτης που δείχνει την συνολική μας υγεία, σωματική, συναισθηματική και ψυχολογική. Και όταν αυτά είναι φροντισμένα, της δίνουμε τον χώρο να εκφραστεί ξανά – φυσικά, αυθεντικά και στη ροή (roe) της.
Αν νιώθετε ότι η μειωμένη libido επιμένει, επηρεάζοντας την επικοινωνία με τον ή τη σύντροφό σας, η υποστήριξη από έναν ειδικό μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό βήμα προς την κατανόηση και την ουσιαστική αντιμετώπιση των αιτιών που την προκαλούν.
Στη roē, πιστεύουμε ότι η σεξουαλική επιθυμία δεν αποτελεί απλώς μια σωματική λειτουργία, αλλά συνδέεται άμεσα με την ψυχική ευεξία, τη συναισθηματική εγγύτητα και την ποιότητα της σχέσης με τον εαυτό μας και τους ανθρώπους που αγαπάμε.
Η ομάδα της roe προσφέρει ένα ασφαλές και υποστηρικτικό περιβάλλον, όπου μπορείτε να διερευνήσετε τους ψυχολογικούς, σχεσιακούς ή σεξουαλικούς παράγοντες που ενδέχεται να επηρεάζουν τη libido σας. Μέσα από την ψυχοσεξουαλική θεραπεία, στόχος είναι να κατανοήσετε βαθύτερα τις ανάγκες σας, να ενισχύσετε την επικοινωνία μέσα στη σχέση και να ανακτήσετε μια πιο ουσιαστική και ικανοποιητική σύνδεση με τον εαυτό σας και τον ή τη σύντροφό σας.
Αν διαβάζοντας αυτό το άρθρο αναγνωρίζετε σημεία στη δική σας ζωή και αισθάνεστε ότι ήρθε η στιγμή να φροντίσετε τη σχέση σας και την ψυχική σας ευεξία, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τη roē συμπληρώνοντας τη σχετική φόρμα επικοινωνίας.